Aan de vaksectie Geschiedenis en de leerlingen van het Maartenscollege, die betrokken waren bij het ‘Project Herdenken’.
Haren, 30 april 2011
Dag allen,
Met veel bewondering en waardering hebben wij jullie ‘Project Herdenken’ tot stand zien komen en uitgevoerd zien worden.
Natuurlijk is het voor ons eervol dat jullie gebruik maakten van ons boek ‘Van kwaad tot onvoorstelbaar erger’. Het Maartenscollege heeft het boek precies die functies gegeven die wij bij het schrijven voor ogen hadden: het doorgeven van de persoonlijke verhalen aan volgende generaties en het overbrengen van informatie over wereldgeschiedenis vanuit het perspectief van het individu dichtbij huis.
Maar niet alleen voor ons was dit project belangrijk en waardevol. De nabestaanden van de oorlogsslachtoffers hebben zonder uitzondering met ontroering en veel waardering kennis genomen van het project. Esther Blocq, de zus van Elias Blocq, schreef ons, na het zien van de foto’s: “Het is geweldig dat Haren zo veel aandacht heeft voor die verschrikkelijke tijd en vooral dat de kinderen er zo bij worden betrokken. Het was voor mij zeer emotioneel om de borden te zien waarop de foto's van mijn familie. Maar ook weer fijn dat ze zo herdacht worden. Wij zeggen: zolang er over mensen gesproken wordt, zijn ze nog niet helemaal weg.” Agnes van Gelder, de weduwe van Karel Godert Walter, zei dat het haar goed deed dat ze in haar laatste levensjaren zoveel warmte mocht ervaren uit Haren, dat dorp waar haar verschrikkelijkste herinneringen liggen. De dochters van Hendrik Nagel en Hendrik Jan Droppers waren bijzonder onder de indruk van de waardigheid van jullie project.
Maar ook de bewoners van de huizen waar jullie waren, reageerden erg positief en met veel waardering. Zo ook voorbijgangers, zonder uitzondering was de reactie: “Wat goed dat dit gebeurt”. Ook de serieuze, aandachtige en waardige manier waarop jullie de verhalen vertelden of ernaar luisterden, hebben indruk gemaakt.
Al met al hebben jullie met elkaar een prachtige verbinding gelegd tussen Haren en de wereldgeschiedenis, tussen jullie school en directe nabestaanden en tussen de Harener bevolking en de school. Dat geeft jullie project een bijzondere meerwaarde, waar wij graag de aandacht op vestigen.
Hulde voor het initiatief en voor de uitvoering: prachtige duurzame borden met waardige foto’s, goed voorbereide leerlingen en telkens een aandachtig gehoor. Hulde ook voor de docenten, die dit project in zo korte tijd toch zo zorgvuldig wisten vorm te geven.
Met vriendelijke groeten,
Margriet Staal
Wil Legemaat
Project Herdenken
“Ik vertel mijn verhaal om het door te geven”
De aanleiding om het thema “herdenken “weer nieuw leven in te blazen was de reis naar Auschwitz vorig jaar. Een aantal van ons kon die op uitnodiging van de gemeente maken. Bij terugkomst hier op school hielden we een presentatie die we herhaalden voor de
gemeenteraad.
De vaksectie geschiedenis vond het belangrijk om nieuwe vormen te bedenken voor aandacht voor de Tweede Wereldoorlog. Immers de mensen die de oorlog bewust hebben meegemaakt zullen er straks niet meer zijn. De vragen, de dilemma’s die wilden we levend houden.
Welke gesprekken zullen er in Harense huizen zijn gevoerd? Het huis van Joodse mensen veelal al op de vlucht vanuit Duitsland die hier ook weer in een isolement komen. Het huis ernaast: hoe ga je er mee om als je in de krant leest dat je buren een ster moeten dragen en later zelfs worden weggevoerd. Het zijn ontzettend lieve buren. Geïntegreerd in de samenleving actief in de plaatselijke voetbalclub Be Quick. Of je wilt carrière maken bij de politie je wilt het voor je gezin goed doen. Je kunt in deze sombere tijden wel een beter salaris gebruiken. Je vermoedt dat er in een bepaald huis onderduikers wonen. Wat doe je.?
De leerlingen hebben zich tijdens de verschillende lessen verdiept in allerlei aspecten van de Tweede Wereldoorlog. Afgelopen donderdag vertrokken de leerlingen naar verschillende locaties in Groningen en Haren. Een groep fietste naar de Folkingestraat waar een bloeiende Joodse gemeenschap heeft geleefd die uiteindelijk werd omgevormd in bewoners van een troosteloze getto
om uiteindelijk weggevoerd te worden. Een andere groep bezocht het monument bij het Sterrenbos om het verhaal achter het werk van kunstenaar Edu Waskovsky te horen.
Telkens waren het de oudere leerlingen die informatie verschaften aan jongere leerlingen.
Op dezelfde wijze verzorgden groepjes leerlingen uitleg bij een aantal huizen in Haren. Zij konden dit doen op basis de informatie uit het boek van Wil Legemaat “Van kwaad tot onvoorstelbaar erger” Op een aantal adressen waren grote portretten geplaatst van vroegere bewoners die de oorlog niet hebben overleefd. De jongere leerlingen luisterden ademloos naar de verhalen en ook argeloze
Harenaars bleven geboeid staan.
Op school terug werd er gewerkt aan de uitwerking van opdrachten die de basis vormde voor de tentoonstelling. De middag werd afgerond met vaak ontroerende presentaties in de vorm van gedichten, verhalen, dans. En dat allemaal omlijst met prachtige Klezmer muziek.
Is het waard om te herdenken? Alle aanwezigen zullen deze vraag zeker met ja beantwoorden! Kan ook een generatie die de oorlog zelf niet heeft meegemaakt vormgeven aan herdenken? Nou en of!
Niet vergeten
Wie leert, weet
Wie weet ,herkent
Wie herkent, herdenkt
Klik hier voor de foto's.
